Anadolu Sağlık Sen Genel Başkanı Necip Taşkın, Aile Sağlığı Merkezleri’ndeki (ASM) çalışanların yaşadığı idari ve mali sorunların hizmet kalitesini tehlikeye attığını belirterek, Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği’nin acil revize edilmesini istedi.
Taşkın, saha çalışmalarından elde edilen bilgilere dayanarak yaptığı açıklamada, ASM çalışanlarının mağduriyetini artıran ve motivasyonunu düşüren temel sorunları ve çözüm önerilerini dile getirdi.
Kesinti Sorunu: “Cezayı Çalışana Kestiler”
Yönetmelikte yapılan ve daha sonra süresi uzatılan kesinti uygulamasını eleştiren Taşkın, şunları kaydetti:
İlk Uygulama ve Tepkiler: Daha önce 6 ay kayıtlı olduğu Aile Hekimine muayeneye gelmeyen hastalar için yarım katsayı ödenmesi nedeniyle çalışanların maaşlarından %12-15 oranında kesinti yapıldı. Taşkın, bu durumu “Aile Hekimine gitmeyen hastanın cezasını ASM çalışanlarına kestiler” sözleriyle özetledi.
Sürenin Uzatılması Mağduriyeti Erteledi: Tepkiler üzerine 10 Temmuz 2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik ile bu süre 12 aya çıkarıldı ve yapılan kesintiler iade edildi. Ancak Taşkın’a göre, bu düzenleme sorunu tam çözmedi, sadece ileriye dönük erteledi.
Ters Tepkiler ve Kesintilerin Kaldırılması Talebi: Son 1 yıl ASM’ye başvurmayan nüfus grupları arandığında çalışanların ters, kırıcı ve incitici tepkilerle karşılaştığı belirtildi. Sendika, bu durumların önüne geçmek ve motivasyonu artırmak için ASM’ye başvurmayan nüfus gruplarıyla ilgili kesintilerin tamamen kaldırılması gerektiğini vurguladı.
Personel Atamaları ve Yıllık İzin Sorunu
Taşkın, personel atamalarındaki keyfiyetin önlenmesi ve yasal hakkın gasp edilmemesi için şu iki önemli noktaya dikkat çekti:
Kura Sistemi Şart: ASM’lere personel atamalarında, doktorlar gibi ebe, hemşire ve diğer personel atamalarının da kura ile yapılması gerektiğini, bunun keyfiyeti ortadan kaldıracağını ifade etti.
Vekaletle İzne Son: Anayasal hak olan yıllık izin (dinlenme hakkı) kullanımında uygulanan vekaletle izin yönteminin yasal olmadığını ve bu durumun çalışanların dinlenme hakkının gaspı anlamına geldiğini belirtti. Vekalet sistemiyle artan iş yükünün çalışanların ruh ve beden sağlığını tehlikeye attığı uyarısında bulundu.
Performans Cezası ve Malzeme Eksikliği
Çalışanların motivasyonunu düşüren diğer iki temel sorun ise performans cezası ve işletme mantığıyla hareket eden malzeme temini eksikliği:
Performans Cezası Motivasyonu Düşürüyor: Gebelik bildirimi yapılmaması veya bebek-çocuk aşı-izlemlerine gelmeyen hastalar nedeniyle uygulanan performans cezalarının çalışanların maaşından kesintiye yol açtığı ve motivasyonu düşürdüğü aktarıldı.
Malzemeler Ya Alınmıyor Ya da Eksik Alınıyor: Taşkın, giderleri kısma düşüncesiyle kış mevsiminde en büyük gereksinim olan ısınma, temizlik ve hizmete yönelik malzemelerin ya hiç alınmadığını ya da eksik alındığını söyledi. “ASM’lerin İşletme mantığıyla işletilmesi sadece çalışanları değil, aynı zamanda hizmeti alanları da mağdur etmektedir.” dedi.
Dışarıdan Alınan Personel: Görev Tanımı Belirsizliği
Aile Hekiminin dışarıdan anlaşarak aldığı sağlık personelinin durumuna da değinen Taşkın, buradaki sorunların atamalı personelin iş yükünü artırdığını belirtti:
Görev, Yetki ve Sorumluluklar Belirlenmeli: Dışarıdan alınan sağlık personelinin görev, yetki ve sorumluluk sınırlarının resmi olarak belirlenmemesi nedeniyle, bu kişilerin banko personeli gibi çalıştırıldığını ifade etti.
Atamalı Personelin İş Yükü Artıyor: Bu belirsizlik nedeniyle kan alma, enjeksiyon, pansuman gibi yapılması gereken işlerin atanmış ebe, hemşire gibi personelin üzerine kalarak iş yükünü artırdığı ve moral/motivasyonu düşürdüğü vurgulandı.
Sendika Takipçisi Olacak
Anadolu Sağlık Sen Genel Başkanı Necip Taşkın, açıklamasının sonunda, sendika olarak ASM çalışanlarının sorunlarını ilgili makamlara iletmeyi görev edindiklerini belirterek, “Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği başta olmak üzere ASM çalışanlarını memnun edecek bir düzenleme hayata geçirilmelidir. ASM çalışanlarının tüm sorunlarının takipçisi olacağımızı bir kez daha ifade etmek istiyoruz” dedi.
