Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), memurların refakat izni haklarıyla ilgili bürokratik engelleri aşacak çok önemli bir emsal karara imza attı. KDK, refakat raporunda “hayati tehlike” ibaresi bulunmadığı gerekçesiyle bir kamu çalışanına refakat izni verilmemesini hukuka aykırı buldu.
İşte detaylarıyla bürokratik engeli aşan o sürecin perde arkası:
Eşinin Ağır Yaralanması Sonrası İzin İstedi
Olay, Denizli’de görev yapan bir PTT çalışanının eşinin talihsiz bir kaza geçirmesiyle başladı. 19 Ağustos 2025 tarihinde düşme sonucu boyun, kol ve kalça kemiklerinde ciddi kırıklar oluşan kazazede, acilen hastaneye kaldırılarak ertesi gün ameliyata alındı.
Tedavi sürecinin ardından taburcu edilen hastaya, Ortopedi ve Travmatoloji uzmanı tarafından kapsamlı bir sağlık raporu düzenlendi. Raporda şu ifadelere yer verildi:
“Hastanın en az 2 ay (60 gün) boyunca mobilize olamayacağı (hareket edemeyeceği), temel tedavi ve günlük ihtiyaçlarını kendi başına karşılayamayacağı; bu doğrultuda eşinin 60 gün süreyle refakatçi olarak yanında kalmasının tıbben uygun olduğu…”
PTT’den Şaşırtan Gerekçe: “Hayati Tehlike Yazmıyor”
Eşinin bu ağır durumuna rağmen iş ortağı olan kuruma başvuran PTT çalışanı, beklemediği bir bürokratik engelle karşılaştı. Denizli PTT Başmüdürlüğü, hastanın 60 gün boyunca tamamen bakıma muhtaç olduğunu belgeleyen rapora rağmen refakat izni talebini reddetti.
İdarenin ret gerekçesinde; raporda hastanın durumuna dair tıbbi sebepler açıkça belirtilmiş olsa da “refakat edilmediği takdirde hayati tehlikesinin bulunup bulunmadığına” dair net bir ibarenin yer almadığı savunuldu. Kurum, mevzuat gereği raporda “hayati tehlikeye maruz kalacağı” ibaresi yazılmadığı müddetçe bu iznin verilmesinin mümkün olmadığını iddia etti.
KDK Noktayı Koydu: “Karar Hukuka Aykırı”
Hak kaybına uğrayan PTT çalışanının başvurusu üzerine konuyu inceleyen Kamu Denetçiliği Kurumu, 10 Ekim 2025 tarihinde ezber bozan bir tavsiye kararı açıkladı.
KDK, idarenin katı yorumunu ve “hayati tehlike” şartı dayatmasını hukuka aykırı buldu. Kararda, uzman hekim tarafından verilen raporda hastanın tek başına hareket edemeyeceği ve günlük ihtiyaçlarını karşılayamayacağının açıkça belirtilmiş olmasının refakat izni için yeterli olduğuna dikkat çekildi.
Kurum, mağduriyetin giderilmesi ve çalışanın refakat iznini kullanabilmesi yönünde PTT Genel Müdürlüğü’ne tavsiyede bulunulmasına karar verdi. Bu karar, benzer durumdaki tüm kamu çalışanları için önemli bir güvence teşkil edecek.
